GESCHIED- EN HEEMKUNDIGE KRING VAN LANDEN vzw

GESCHIED- EN HEEMKUNDIGE KRING VAN LANDEN vzw

donderdag 28 mei 2015

Thema 'Water' voor leerlingen basisonderwijs in de Molen van Rufferdinge

Leerlingen 5de leerjaar basisschool Gertrudis markeren
hun wandelroute op de kaart (foto: An Sevenants)

Stef Bollingh zit in het tweede jaar lerarenopleiding in KHLim (Balo-lagere school). Hij doet stage in de Vrije Basisschool Sint-Gertrudis (centrumschool Bovenpoort). Hij regelde voor zijn eindproef voor het 5de leerjaar een themadag ‘water’ met bijzondere aandacht voor de werking van de molen in Rufferdinge.

Fabienne Descamps van de Geschied- en Heemkundige Kring Pepijn@Landen beschreef voor de leerlingen de loop van Molenbeek en legde nadien de werking van de watermolen Rufferdinge uit. De leerlingen waren zeer nieuwsgierig en heel geïnteresseerd.  Vooraleer ze verder trokken, moesten ze op een kaart met fluostift hun wandelroute aanduiden. Nadien gingen de leerlingen onder leiding van Stef Bollingh op zoek naar water in Landen: o.a. de watertoren, het Slachthuisplein waar de Molenbeek en de Zeyp te zien zijn. Hij deed onderweg nog enkele waterproefjes





dinsdag 26 mei 2015

Gallo-Romeinse tumuli herwinnen vroegere glorie


De Bortombe van Walsbets (foto 18/05/2015, G. Wemans)

Wie vanuit Gingelom richting Landen rijdt valt al dadelijk het ongewone zicht op van de eeuwenoude Walsbetse grafheuvel, in eer hersteld door het verwijderen van de verwilderde vegetatie. 

“De herwaardering van de tumuli past in het kader van het terug zichtbaar maken van het rijke erfgoed in Landen. We willen hiervan een interlokaal verhaal maken. Samen met omliggende gemeenten Gingelom en Tienen willen we onze streek hiermee in de kijker plaatsen en het unieke van het verhaal achter de tumuli terug naar voor brengen”, zegt schepen van cultuur en toerisme Bart Jan De Vos. “We willen de aandacht van de Landenaar trekken op de geschiedenis die zich heeft afgespeeld op de gronden waar zijzelf dagdagelijks hun leven leiden.” Het budget betreft in eerste instantie de opruiming van de tumuli, nadien volgt de inrichting van de site. Aangezien het hier om Zen-monument gaat, krijgt de stad Landen tachtig procent van de investeringen terug van de overheid.

Lees meer over de Bortombe van Walsbets op onze website: 

zaterdag 7 februari 2015

30 jaar trouwe dienst voor de heemkundige kring Landen

Fabienne en An


Tijdens het nieuwjaarsdiner van de vzw Geschied- en Heemkundige Kring Pepijn@Landen, afgelopen 31 januari 2015, heeft het bestuur haar secretaresse An Sevenants gehuldigd voor haar 30 jaar trouwe dienst. 



Fabienne Descamps, An Sevenants, Georges Wemans
en Alberic Vandenbosch

Dit gebeurde in aanwezigheid van een vijfentwintigtal leden die het evenement en de opgediende maaltijd in de taverne Rufferdinge bijzonder waardeerden. An Sevenants werd in 1985 via een schriftelijke en mondelinge proef aangeworven als halftijdse bediende in het DAC-project. Zij is ook verantwoordelijk voor de dienst toerisme van de stad Landen. Na een snedige inleiding ten gunste van An door voorzitter Georges Wemans, werd tussen de maaltijdgangen door, haar beroepsloopbaan bij de kring op een spitante wijze geschetst door collega Fabienne Descamps. Dat dit in den beginne niet over een leien dakje liep, illustreerden de talrijke – met de nodige attributen geïllustreerde  - ludieke anekdoten, gesitueerd in de tijd van de eerste voorzitter Pascal Delameillieure. De leden waren trouwens in hun nopjes met de aanvullende komische verhalen van de 90-jarige pionier van de kring, Alberic Vandenbossche. De loopbaan van An werd verder geïllustreerd aan de hand van dagbladartikels aangebracht op een houten wand en foto's die van hand tot hand werd doorgegeven.





Arlette Christiaens en Alberic Vandenbosch (voorgrond)
Fabienne Descamps, An Sevenants en Georges Wemans


maandag 17 november 2014

Tentoonstelling in het bezoekerscentrum Rufferdinge te Landen van 16 tot 28 november 2014 met tekeningen van Jacques Debroux en de zeefdruk 'Felix' in samenwerking met Rudi Jacoby.

De prent 'Felix' (links) is te koop in het BC Rufferdinge te Landen.
Op de foto: de ouders van Rudy Jacoby, Rudy Jacoby en Jacques Debroux.

De tentoonstelling in het bezoekerscentrum Rufferdinge te Landen (Molenberg 4) toont een selectie rond het thema ‘De Groote Oorlog’. Geen historische feiten, maar begrippen als lijden, angst, conflict en overleven vormen de invalshoek.

Aanleiding voor de tentoonstelling was de vraag van zeefdrukker Rudi Jacoby om een prent te maken, geïnspireerd op een familielid. Een neef van zijn grootvader sneuvelde op 18 augustus 1914 in Grimde tijdens de gevechten aan de Getelinie. Sergeant Felix Jacoby wordt gehuldigd op verschillende monumenten in Landen. In 'Onze jongens' - een recente uitgave van ‘De Geschied- en Heemkundige Kring Pepijn@Landen’ - is een bijdrage over hem opgenomen. De prent 'Felix' is een huldebetoon aan de vele onbekenden die tegen wil en dank in ‘De Groote Oorlog’ terecht gekomen zijn. Een prent over verloren dromen…

Wie is Jacques Debroux?

Jacques Debroux volgde kunstopleidingen aan de academies van Tienen en Leuven (atelier vrije grafiek). Hij woont in Leuven en werkt er als zelfstandig graficus. Na jaren vormgeven schakelde hij resoluut over op illustreren. Hij verkiest het potlood boven de computer. In 2005 won hij de Grafiekprijs Frans Masereel. De klare lijn van illustraties beïnvloedt sterk zijn artistieke projecten. Jacques Debroux is op de eerste plaats tekenaar. Talloze schetsen vormen de basis, met vele inspiratiebronnen, van kamerplant tot groot verhaal. Door uitpuren en associëren groeit een creatie. Nu eens ontstaat een complex beeldverhaal, dan weer primeert de eenvoud. Een zwart-wit tekening wordt verder bewerkt met uiteenlopende materialen en technieken. Aquarel, gouache, collage, cheuren, krassen, en vind-materialen worden intuïtief door elkaar gebruikt.

Wie is Rudy Jacoby?

Rudi Jacoby woont ook in Leuven en werkt er als zeefdrukker. Als autodidact ambachtsman stelt hij zijn ervaring in dienst van kunstenaars. Hij realiseerde kunst-edities met Robert Crumb, Joost Swarte, Anne-Mie van Kerckhoven, Allart Lakke, Dave McKean en vele anderen. Zowel Jacques Debroux als Rudi Jacoby hebben grootouders in de regio Landen. Voor hen is de tentoonstelling in het bezoekerscentrum Rufferdinge een beetje ‘thuis’komen.

Foto’s van hun samenwerking en meer informatie vind je op de facebookpagina’s Grafiek.Leuven en 'Jacques Debroux'.

Contact:
grafiek@telenet.be
jacquesdebroux@skynet.be

woensdag 5 november 2014

Tentoonstelling Jacques Debroux over de ‘Groote Oorlog’

Zeefdruk ‘Felix’ als huldebetoon aan gesneuvelden

Jacques Debroux en Felix Jacoby

De tentoonstelling, georganiseerd door de Geschied- en Heemkundige Kring Pepijn@Landen in het bezoekerscentrum Rufferdinge, toont een selectie rond het thema ‘De Groote Oorlog’. Geen historische feiten, maar begrippen als lijden, angst, conflict en overleven vormen de invalshoek. 


“Aanleiding voor de tentoonstelling was de vraag van zeefdrukker Rudi Jacoby om een prent te maken, geïnspireerd op een familielid. Een neef van zijn grootvader sneuvelde op 18 augustus 1914 in Grimde tijdens de gevechten aan de Getelinie. Sergeant Felix Jacoby wordt gehuldigd op verschillende monumenten in Landen. De tentoongestelde prent ‘Felix’ is een huldebetoon aan de vele onbekenden die tegen wil en dank in ‘De Groote Oorlog’ terecht gekomen zijn. Een prent over verloren dromen…”, zegt voorzitter Georges Wemans. Zowel Jacques Debroux als Rudi Jacoby hebben wortels in Landen. Zij voelen deze tentoonstelling aan als een beetje ‘thuiskomen’. De Leuvenaar Jacques Debroux is sinds 1992 als zelfstandig graficus aan de slag. Hij is op de eerste plaats tekenaar. Ook Rudi Jacoby woont in Leuven en werkt er als zeefdrukker. Als autodidact ambachtsman stelt hij zijn ervaring in dienst van kunstenaars. 

De tentoonstelling loopt van 16 t.e.m 28 november 2014 in het Bezoekerscentrum Rufferdinge (di. – vr. 13 u – 16 u; zo. 14 u -17 u). info@ghklanden.be of 011 88 34 68.

Rien Van Meensel vertelt het verhaal over een 13-jarige jongere in W.O.I


De vertelnamiddag wordt georganiseerd door de Geschied- en Heemkundige Kring Pepijn@Landen i.s.m. de stad Landen en de provincie Vlaams-Brabant. Rien Van Meensel zal ons vertellen over het leven van gewone mensen tijdens de oorlog op het ‘thuis’front. Zij wordt begeleid door Nele Gerard op diatonische accordeon. De kring projecteert simultane sfeerbeelden van deze oorlog te Landen. 


Een tijd waarin het ieder voor zich werd. “Een doodgewone jongen van dertien, die uitkijkt naar een spannende vakantie in 1914. Maar dan breekt de hel los. Eerst zijn er de gewelddaden van de invallende Duitsers en de eerste veldslagen. Dan worden mensen weggevoerd naar Duitsland. Hele dorpen lijken onthoofd. De volgende jaren hangt er over ons landje een sombere sfeer. Mensen lijden honger, schoolsoep en voedselcomités ontstaan. Kinderen in klompen lopen op straat in de weg en beseffen het gevaar niet. In Vlaamse velden, maar dan over een gewone familie… “, zegt ondervoorzitster Arlette Christiaens. 

Je wordt nadien ook uitgenodigd op de opening van de tentoonstelling van de kring over W.O.I om 17 u (zie De Weekspiegel) in het BC Rufferdinge. 
Zondag 16 november 2014. GC Amfi, Stationsstraat 30 Landen, 14 u. Inkom, gratis.

Lezing over gevechten Getelinie W.O.I


De Geschied- en Heemkundige Kring Pepijn@Landen organiseert i.s.m. de stad Landen een lezing over de gevechten aan de Getelinie tijdens de maand augustus 1914, gebracht door historicus Ruben Donvil. 


Ruben Donvil (midden)

Ruben Donvil: "Op 10 augustus kwam het tot het eerste landelijk gevecht van de oorlog in Orsmaal-Gussenhoven (Linter). Het 3de Lansiersregiment kwam hier in het Duitse vizier te staan. Op 12 augustus kreeg de cavaleriedivisie o.l.v. generaal De Witte, samen met een gemengde brigade, een Duitse aanval te verwerken in de gevechten bij Halen. Bij de strijd rond Tienen op 18 augustus kwam vooral het 22ste Linieregiment van de 1ste Legerdivisie aan de beurt. In en rond Sint-Margriete-Houtem kreeg het rake klappen." Het Getebekken bood voordelen qua ligging en militaire aardrijkskunde. Tijd om te treuzelen of om elke andere optie te blijven overdenken was er niet, want de Duitsers waren in aantocht. "Ruben Donvil vertelt ons het boeiende verhaal van de Gete of hoe een klein riviertje een cruciale rol kon spelen binnen het verloop van een zo immense oorlog”, zegt voorzitter Georges Wemans. Ter plekke plant de kring een kleine tentoonstelling over de Landense gesneuvelde ‘Felix Jacoby’, als huldeboon aan alle gesneuvelden in onze regio.

Een inleiding in de legerterminologie van W.O.I vind je op de blog van de kring (www.ghklanden.be/blog). 
Vrijdag 14 november 2014, 20 u. Raadzaal stadhuis Landen. Inkom gratis (info@ghklanden.be of 011 88 34 68).

woensdag 10 september 2014

OMD focust op de Landense architect Vanvaek: onbekend, maar te beminnen!

Landen belicht tijdens de Open Monumentendag op zondag 14 september 2014 de Landense architect René Vanvaek, die tijdens de jaren 1930-1965 in de directe omgeving diverse stijlen hanteerde. 

'Huis Vanderoost' met links Katrien Cloots
en schepen Bart J De Vos en rechts het
echtpaar Michel en Jenny. Jenny Schroyen
stelt enkele van haar werken tentoon.
www.jennypaint.vpweb.be
Welke monumenten worden opengesteld? De ‘Villa Marina’ uit 1952 krijgt haar waarde deels dankzij de rijkelijke marmeren binnenafwerking in carraramarmer en Rouge Royal-marmer, met marmermozaïektegels... De ‘Woning Vanderoost’ dateert uit 1933. Het is een vroeg werk van architect Vanvaek en een zeldzaam voorbeeld van de art-decostijl in de streek: het houten schrijnwerk, het glaswerk (blank en gekleurd), de bloem- en krulmotieven, de keramiektegels... Een tentoonstelling in de villa ’t Park geeft een overzicht van de architecturale realisaties en het leven van architect Vanvaek: met foto's, gerealiseerde plannen en niet-gebouwde ontwerpen, oefenschetsen en ander materiaal. Ideaal als vertrekpunt voor de wandeling in het centrum van Landen, die je een verrassend beeld geeft van Vanvaeks’ uiteenlopende stijlen en realisaties. Ten slotte is er nog een fotozoektocht voor kinderen. 




Het centrale infopunt en vertrekpunt van de wandelingen is de villa ’t Park, Hannuitsesteenweg 80 te 3400 Landen (10 u – 18 u). 

Alle info: 011 88 03 16 (17) of cultuur@landen.be.

Huis Vanderoost

vrijdag 2 mei 2014

Opening toeristisch seizoen te Landen met taalgrenswandeling



 Jo Uytterhoeven en medewerkster (Station Racour), schepen Bart Jan De Vos,
Georges Wemans (voorzitter GHK Pepijn@Landen), Nadia Quintens 
en Edith Van Hoef (vzw Bindkracht)

In Landen is het stilaan traditie geworden om tijdens de Erfgoeddag ook het toeristisch seizoen te openen. De schepen van toerisme stelde daarbij een aantal nieuwe projecten voor. Ter gelegenheid van de Erfgoeddag werd een taalgrenswandeling en een tentoonstelling 'Landen, taaleiland op drift' georganiseerd.


Schepen van toerisme en erfgoed Bart Jan De Vos beloofde de herwerking van de trajecten van een aantal fiets- en wandelwegen. Daarenboven worden twee belangrijke projecten geviseerd: de archeologische site Sinte Gitter en de Romeinse tumuli. "De laureaat voor de opmaak van het totaal cultuur-historisch ontwikkelingsproject van de site Sinte Gitter 'Woonplaats van legenden' is het Belgisch-Nederlandse ontwerpconsortium Vista - Anteagroup - Bailleul die dit jaar nog aan het werk gaat", zegt De Vos. "Voor de Romeinse tumuli werken we samen het Regionaal Landschap Zuid-Hageland. Gelet op het erfgoedkundig en toeristisch belang van deze plaatsen, bestaat de doelstelling van dit project, zoals in Gingelom, uit het inrichten, toegankelijk maken en duurzaam beheren van deze sites." De taalgrenswandeling naar het dorpje Racour, bracht een hele meute op de been, die achteraf in de tuin van Station Racour genoot van diverse taalgrensversnaperingen. De opbrengst ging naar de vzw Bindkracht. Voor de gelegenheid was ook de treinvakantiewoning van Station Racour opengesteld voor het publiek.

Tentoonstelling


In het Bezoekerscentrum is de tentoonstelling 'Landen, taaleiland op drift' nog te bezoeken tot en met 1 juni, volgens de openingsuren van het toeristisch seizoen. "Tijdens de periode 1795-1800 werd door de toenmalige Franse bezetter het kanton Landen opgericht, ressorterend onder het departement van de Ourthe, de latere provincie Luik. Vijftien Vlaamse gemeenten van dat kanton vormden een schiereiland in een anderstalige provincie en gingen bijgevolg gedurende 168 jaar taalvreemd tot aan de vastlegging van de taalgrens in 1963, waarbij hen toen onderdak werd verleend in de tweetalige provincie Brabant. We tonen de historische evolutie in woord en beeld tussen 1795 en 1963", verduidelijkt Georges Wemans, voorzitter van de Geschied- en Heemkundige Kring Pepijn@Landen. Scholen kunnen een gidsbeurt aanvragen.

Info: www.ghklanden.be of 011 88 34 68.









zaterdag 12 april 2014

Tentoonstelling ‘Landen, taaleiland op drift (1795-1963)’


Tijdens de periode 1795-1800 werd door de toenmalige Franse bezetter het kanton Landen opgericht, ressorterend onder het departement van de Ourthe, de latere provincie Luik. 


An Sevenants en Georges Wemans
Vijftien Vlaamse gemeenten van dat kanton vormden een schiereiland in een anderstalige provincie en gingen bijgevolg gedurende 168 jaar taalvreemd tot aan de vastlegging van de taalgrens in 1963, waarbij hen toen onderdak werd verleend in de tweetalige provincie Brabant. Niet iedereen was gelukkig met deze regeling. Sommigen wilden bij Luik blijven, anderen zagen een adoptie door Limburg meer zitten. “We tonen de historische evolutie in woord en beeld tussen 1795 en 1963: het Franse taalimperialisme, de taalpolitiek van de Hollanders, de verfransing van Landen via het spoor, de invloed van de ‘Flamenpolitik’ van de Duitse bezetter, de taalstrijd via de ‘Los van Luik’-actie, de invloed van de talentellingen en de taalwetten, de problematiek van de overgang naar Limburg of Brabant, de vastlegging van de taalgrens”, zegt Georges Wemans, voorzitter van de Geschied- en Heemkundige Kring Landen vzw. De tentoonstelling kwam tot stand met financiële steun van de stad Landen.

Bezoekerscentrum Rufferdinge: 27 april 2014 (Erfgoeddag) t.e.m. 1 juni 2014 (openingsuren volgens regeling toeristisch seizoen). Info: info@ghklanden.be: 011 88 34 68.










Taalvreemd gaan bij de buren met taalgrensversnaperingen


Op 27 april 2014 is het Erfgoeddag met als thema ‘grenzeloos’ en wordt het toeristisch seizoen geopend te Landen. De dienst toerisme en de Geschied- en Heemkundige Kring vzw organiseren voor deze gelegenheid een begeleide taalgrenswandeling. 


Deze vier kilometer lange wandeling start nabij de taalgrens aan het voormalige station van Racour (Landen), gesitueerd langs de vroegere drukke spoorwegzate 147, nu de fietsroute Ravel. Een strategische spoorlijn, waarlangs mensen, goederen, militairen in oorlogstijd… ‘grenzen overstaken’. Om 13.30 u wordt het toeristisch seizoen geopend door de schepen van toerisme. “Vanaf 14.00 u wandelen we dan samen (met gids) langs ‘trage’ wegen en maken de taalgrensoversteek naar de buurgemeente Racour, tot 1963 deelgemeente van het kanton Landen, waar we onder leiding van Nederlandstalige gidsen van L’Oasis een bezoek brengen aan de parochiekerk en het heemkundig museum”, zegt An Sevenants van de toeristische dienst en de Geschied- en Heemkundige Kring. Het traject kan tot 15.00 u ook individueel afgelegd worden. In Station Racour worden in samenwerking met de vzw Bindkracht en L’Oasis vanaf 13.30 u doorlopend streekeigen taalgrensversnaperingen aangeboden. Ook wordt er voorzien in kinderanimatie met springkasteel enz.

Info: diensttoerisme@landen.be; 011 88 34 68.





dinsdag 1 april 2014

Inhuldiging gerenoveerd Gertrudisbeeld en -altaar

Op 17 maart 2014, de feestdag van de heilige Gertrudis, werd in de Sint-Gertrudiskerk te Landen het 15de eeuwse Gertrudisbeeld en altaar plechtig heringehuldigd door federatiepastoor Raf De Smedt. Dit gebeurde tijdens het hoogtepunt van de jaarlijkse noveenviering. 

Federatiepastoor Raf De Smedt zegent het beeld en altaar in.

Bij nazicht van het beeld, werd een oppervlakkige vervuiling ontdekt. Uitdroging en parasieten in het hout dreigden het verder aan te tasten. Het kunstatelier Slabbinck uit Brugge onderwierp op vraag van de Broederschap Gertrudis het beeld einde 2013 aan een grondige inspectie. Hieruit bleek dat een conservatie te verkiezen was boven een restauratie. Daarenboven werd het altaar dat het beeld draagt volledig gedemonteerd en behandeld. Het geheel biedt nu een prachtige aanblik, waarin het gerenoveerde beeld van de heilige Gertrudis schitterend tot uiting komt. “De verering van de heilige Gertrudis kan voor de volgende eeuwen worden verdergezet en iedereen is welkom om zich te herbronnen bij de aanblik van de patrones van Landen”, aldus de Broederschap Gertrudis. Deze laatste draagt samen met de kerkraad de kosten van de geslaagde renovatie. 

Lesmoment

Jean-Luc Kempeners (Broederschap Gertrudis)
vertelt over de mirakels van de heilige Gertrudis

Leerlingen van de Middenschool Gertrudis volgden tijdens de noveen in de parochiekerk een godsdienstles à la carte gegeven door een lid van de Broederschap. Kleurrijke glas in loodramen symboliseren het leven van Gertrudis, terwijl een kostbaar 16de eeuws kazuifel de mirakels van de heilige verzinnebeeldt. De leerlingen waren in de ban van het beeld en het altaar. Het lesmoment werd afgesloten met een bezoek aan de torenruimte.

maandag 20 januari 2014

Geschied- en heemkundige kring Pepijn@Landen aan de slag met Erfgoedplus


Jan De Cock, Claudy Winant, Hedwig Moens, An Sevenants, Fabienne Descamps,
Arlette Christiaens, Linda en Paula Roosen, Georges Wemans.
Anja Kühn en Edith Van Hoef staan niet op de foto.

Het bestuur van de kring nodigde op 15 januari 2014 depotconsulent Jan De Cock (provincie Vlaams-Brabant) uit op een infovergadering betreffende het gebruik van Erfgoedplus. Erfgoedplus is zowel een zoekwebsite voor cultureel erfgoed in Limburg en Vlaams-Brabant als een digitale erfgoedinventaris. 

De website brengt het erfgoedlandschap in kaart voor het ruime publiek en linkt de informatie over de verschillende erfgoedobjecten onderling via de achterliggende databank.  Erfgoedplus.be verzamelt uiteenlopende erfgoedobjecten en hun informatie en maakt dit alles onderling doorzoekbaar. De informatie van al dit erfgoed wordt in een databank op een gelijkaardige, gestandaardiseerde manier beschreven en met elkaar gelinkt. Onze interesses: het invoeren van onze collectie postkaarten, videobestanden, objecten... Samen met de werkgroep de 'Wijze van Lââne' zullen ook gesproken dialecten worden ingevoerd. De stad Landen zal in dit kader een convenant afsluiten met de provincie Vlaams-Brabant.

Uiterst rechts: Edith Van Hoef


De volgende stap is de praktische opleiding in het Provinciehuis te Leuven. Het Erfgoedregister of de invoermodule biedt de mogelijkheid om objecten en foto's uit erfgoedcollecties op een eenvoudige en gestandaardiseerde manier te registreren in Erfgoedplus.be. Wij zullen een oefening doen op een 20-tal postkaarten uit onze collectie.

Anja Kühn (zesde van links)



woensdag 4 december 2013

Lezing spionage en Belgische spionnen oorlog ’14-‘18

Eerbetoon aan de Landense spionnen via tentoonstelling

Georges Wemans en Fabienne Descamps
Op de achtergrond: de ijzeren palmen ter ere van de Smeesters
(Bezoekerscentrum Rufferdinge Landen)


De Geschied- en Heemkundige Kring Pepijn@Landen en de dienst Cultuur nodigen u op vrijdag 6 december 2013 (20 u) uit op een lezing en tentoonstelling over het thema spionage in België tijdens de oorlog ’14-’18. De lezing wordt gegeven door een expert ter zake, em. prof. dr. A. Vanneste, die voor de tweede maal te gast is in Landen. 


Voorzitter Georges Wemans: “Vanaf het begin van de oorlog werden de inlichtingendiensten van de geallieerden gecentraliseerd in Nederland onder leiding van de Britten. Daar gewapend verzet tegen de Duitsers weinig zin had, zagen de geallieerde legers snel het nut in van een uitgebreid spionagenetwerk in het bezette gebied. Duizenden Belgen waren lid van de haast ontelbare kleine en grotere organisaties en leverden bijzonder nuttige diensten aan de militaire staven… … maar er was ook de Duitse contraspionage!” De lezing wordt geïllustreerd met originele bewegende en stilstaande beelden. 

Mini-tentoonstelling
“We brengen ter plekke ook een mini-tentoonstelling over de Landense spionnen”, vervolgt Fabienne Descamps. “Meer specifiek over de lotgevallen van vader en zoon Smeesters, leden van het spionagenet Cereal Company, die werden terechtgesteld en Thérèse Michaux, lid van het net Edith Cavell, die werd opgesloten in Duitse gevangenissen, maar het overleefde.” 

Raadzaal stadhuis. Gratis inkom.

zondag 1 december 2013

Ons Landens Erfdeel nr. 84 is verschenen


Korte inhoud (124 p.):
  1. Voorwoord
  2. Open Monumentendag 2012, thema 'Muziek, beeld en woord'': Walshoutem-Wezeren-Walsbets. Geschiedenis van het gemengd koor Singhet ende Weset Vro; Geschiedenis van de Concertband Landen. Bouwgeschiedenis voormalige scholen van Walho en Walsbets-Wezeren. Fotoreportage activiteiten.
  3. Hoofdonderwijzers Hubert Claes en Pulcherie Lenaerts Walshoutem
  4. Getuigenis Tweede Wereldoorlog: Bernard Van Dijck
  5. De Slag van Steps (1213) in een regionale en internationale context. 
  6. Open Monumentendag 2013, thema 'Het beste van Open Monumentendag': Kasteelhoeve Wange met tentoonstelling 'natuursteen'. Fotoreportage activiteiten.
  7. Gemeenteschool Eliksem
  8. Irish Guards en Landen
  9. Ik ben een vogelrover (Walshoutem): getuigenis van André Lenaerts.
  10. Focus op een foto: veldwachter Felix Tibau Walshoutem
  11. Een rooverromantische gebeurtenis te Walshoutem... (taalgrensactie Flor Grammens).
  12. Het bal van Klêmmekes Attenhoven
  13. De Landense Militaria Vrienden anno 2012
  14. Erfgoednieuws Landen
  15. De Kring in woord en beeld 2012-2013 
  16. De Kring en het project architect Vanvaek
  17. Buitenkrant (1 april 2012 - 31 augustus 2013)
  18. Bijzondere schenkingen 
  19. Aanwinsten documentatiecentrum
  20. Landen, dienst voor toerisme
Verkrijgbaar: Secretariaat Geschied- en Heemkundige Kring 'Pepijn@Landen'. Bezoekerscentrum Rufferdinge, Molenberg 4 3400 Landen. 
info@ghklanden.be; 011 88 34 68. Prijs: 8,- euro.



donderdag 28 november 2013

Koninklijke harmonie van Hollain hartelijk ontvangen te Landen


Afgelopen zaterdag 16 november 2013 werd de Royale harmonie communale van Hollain (Doornik) ontvangen in het stadhuis van Landen. Gastheer schepen Bart Jan De Vos sprak de enthousiaste gasten toe en bood hen een receptie aan. Zij genoten ’s middags van een rijk gevulde Haspengouwse schotel in de villa van ’t Park. 

Heemkundige kring Pepijn@Landen steekt handje toe

Nadien werd de groep door Fabienne Descamps van de Geschied- en Heemkundige Kring Pepijn@Landen ondergedompeld in het lokale erfgoed, gevolgd door een trip met stadswandeling in Tongeren. 

Nieuwe dirigent scoort meteen

De avond werd afgesloten met een dubbelconcert met optreden van beide harmonieën in de Lambertuskerk te Walshoutem. De Concertband Landen wist zich vorige maand in de provinciale Vlamowedstrijden met een puik resultaat opnieuw te plaatsen in eerste afdeling voor harmonieorkesten. Voorzitter Lut Vrancken: “Het mooie resultaat kwam er door de gedreven inzet van alle muzikanten, maar toch in het bijzonder door Mark Knuts, die al een paar jaar dirigent van de Jeugdconcertband was en recentelijk ook de Concertband Landen onder zijn hoede nam.”

zondag 24 november 2013

Onze kring en het project van de Landense architect Vanvaek

Het Documentatiecentrum van de GHK Landen kwam in 2008 in het bezit van het archief van deze Landense architect via schenking door zijn dochter Rita Michaux-Vanvaek.

Het archief Vanvaek met Fabienne Descamps (foto: Georges Wemans)
Documentatiecentrum Geschied- en Heemkundige Kring Pepijn@Landen
Deze architect heeft een heel aantal huizen ontworpen in Landen. Hij was eveneens één van de architecten van de uitgebreide Sociale Woningbouw in Landen, scholen in de omgeving, perkjes en monumenten. Zijn werk beslaat een tijdspanne van ongeveer 30 jaar bouwgeschiedenis. Hij vertegenwoordigt de architectuur van de jaren 1930 tot 1960 voor Landen en omgeving. Er volgde tijdens de Open Monumentendag 2008 (thema 20ste editie – 20ste eeuw) een kleine tentoonstelling van enkele uitgevlakte plannen uit de jaren 1930 en 1940, met foto’s van nog bestaande panden. Ook werd een wandelzoektocht uitgestippeld rond ‘20ste eeuwse architectuur’.

Werkgroep Vanvaek

In het voorjaar 2012 startte de werkgroep ‘Project Vanvaek’ met als leden Johan De Rocker, cultuurbeleidscoördinator stad landen; Fabienne Descamps, Geschied- en Heemkundige Kring Pepijn@Landen; Marjan Hofmans, stad Landen/Wonen aan de Gete; Paul Rosseneu leraar ‘Kunstbeleven’ Campus D’Hek Landen; Anja Kühn, lerares geschiedenis Campus D’Hek en werkend lid GHK, later aangevuld met Katrien Cloots, stadsarchivaris. De werkgroep kwam vijf keer samen in plenaire vergadering van april 2012 tot mei 2013.

Vanaf het voorjaar 2012 tot mei 2013 zorgde Fabienne Descamps - ondersteund door Marjan Hofmans - voor het ordenen en inventariseren van dit uitgebreid archief. Deskundig advies werd ingewonnen bij Ellen Vanimpe van het Centrum voor Vlaamse Architectuurarchieven (CVAa). Sommige plannen werden uitgevlakt, plannen werden genummerd, gegevens werden genoteerd en Marjan Hofmans zette dit om in een werkbaarder Exel-bestand. Ondersteund door Marjan werd er van elk plan een foto gemaakt van de voorgevel, de situatieschets, de naam van de bouwheer en het adres van het pand. Deze gegevens werden uitgeprint en op basis van de prints werd ter plaatse geverifieerd of het pand nog bestaat en werd een foto gemaakt. Aan deze verificatie ter plaatse werkten de leerlingen van Campus D’Hek mee en alle leden van de werkgroep. Leerkracht Paul Rosseneu van Campus D’Hek wijdt sinds 2009 jaarlijks in het kader van de les ‘Kunst beleven’ enkele lessen aan het modernisme en Vanvaek en werkt reeds van bij de start mee in het project (zie Ons Landens Erfdeel nr. 77 p. 59). 

In het kader van dit project raadpleegden Anja Kühn, Fabienne Descamps, ondersteund door Arlette Christiaens de archieven van Saint-Luc in Luik. Gewapend met elk een fototoestel zochten ze tussen de documenten naar sporen van Vanvaek en andere Landense architecten. Ook enkele interviews werden afgenomen: Rita Vanvaek op 17 augustus 2012 (gefilmd door Staf Sterkendries) en architect Robben op 1 maart 2013. Hij woont in de Stationsstraat in een pand van Vanvaek. 

In de loop van het inventarisjaar werd de coördinatie van het project verzorgd door de Geschied- en Heemkundige Kring. De coördinerende taak van de GHK-Landen in de werkgroep zat er op. Het archief dat nogal veel ruimte besloeg in ons documentatiecentrum werd ondergebracht in het stadsarchief, waar Katrien Cloots verder zorg zal dragen voor de goede bewaring. Uiteindelijk doel van het stadsproject Vanvaek is komen tot een tentoonstelling, een publicatie en een wandeling. De kring heeft ondertussen al haar steentje bijgedragen. Werkend lid Anja Kühn participeert verder aan de werkgroep.

(tekst: Fabienne Descamps, documentatiecentrum)

dinsdag 19 november 2013

Onze kringreis naar Ieper (5 oktober 2013)

Groepsfoto kringleden (Ieper - ingang kathedraal) (met dank aan Carla Reynaerts)

Geachte lezer, helaas zijn spelling en grammatica niet mijn sterkste kanten en indien mijn woorden pijn doen gelieve me hiervoor dan te verontschuldigen, ik ben Alice Nahon niet. Vroeg in de morgen begon ik aan de dag met een krant. Wat een geluk dat Bpost altijd zo goed voor ons zorgt en ik onmiddellijk de cultuurkatern kon raadplegen en dat nog voor mijn echtgenoot me om 6.30 u naar het Rufferdingeplein bracht. Er was al veel volk en uiteindelijk vertrokken we met 41 naar Ieper.

Om zeven uur hoorden we de herkenbare stem van Landenaar Albrecht Wauters op Radio 2 en na acht uur koos chauffeur Jef voor muziek uit de jaren ’50 van de vorige eeuw. Om 9.30 u lieten de twee chauffeurs ons achter aan de ingang van de kathedraal, waar Carla - de nieuwe secretaris van de Geschied- en Heemkundige Kring - een foto maakte. Voor 10 u waren we al in het Museumcafé waar een prachtige cartoontentoonstelling te zien was. ‘De Groote Oorlog in spotprenten’ met covers van tijdschriften uit de jaren vóór alles begon, prachtig van vorm en visionair van inhoud. En dan was er koffie met koekje en verkennen van de museumshop met kopen van kaarten en postzegels bij Els de Muyt, vlug schrijven naar het thuisfront en zoef, posten aan de andere kant van de markt. 10.30 u stipt waren de gidsen daar en werden we in twee groepen verdeeld.

Ik volgde Eddy Bertier die ons eerst een mondelinge historische schets gaf en duidelijk maakte dat alle ellende al in 1870 begonnen was. Het was een geschiedenisles om u tegen te zeggen. Ik kon natuurlijk niet weten dat op 28 juli 1914 Oostenrijk-Hongarije de oorlog aan Servië verklaarde. Na zijn boeiende rondleiding door een prachtig vernieuwd ‘Flanders Field Museum’, dat vooral duidelijk wil maken wat die grote oorlog gedaan heeft met de mens, stapten we tussen de marktkramers naar het restaurant ‘Old Tom’. Onmiddellijk werd de soep niet al te heet geschept. Het tapjesvlees met groentekrans en jonge aardappelen vielen duidelijk in de smaak. Na de senateurtaart met koffie begon de groep uit Landen aan een stadswandeling met gids Frank Gunst.

Volgend op het bezoek aan de prachtige kathedraal stapten we, samen met Frank, in onze bus voor het magnum opus van de reis. Over ‘De leet’, met historische uitleg, door de Elverdingestraat, voorbij de gevangenis naar Bouzinge met uitleg over ‘The gas attack’ en een eerste kerkhofbezoek met hospitaal Essex Farm, dat niet meer bestaat en waar J. McCrae, schrijver van het gedicht ‘In Flanders Fields’, ooit dokter was. Frank maakte ons duidelijk dat we in drie uur tijd onmogelijk 150 begraafplaatsen kunnen bezoeken en legde ragfijn uit waarom de Fransen een voet op Belgische grond hielden. In Langemarke bezochten we het Duits kerkhof met gedenksteen waarop het aantal 44.061 staat, er is ook een massagraf omringd met rechtopstaande gedenkstenen waarop ook een Engelse naam staat. Geen wonder dat dit graf voor speculaties zorgt. Er liggen ook de Erzatstroepen, studenten die naar het front moesten. Toen ik zag dat dit kerkhof vanuit Kassel beheerd wordt moest ik ongewild even aan de kunstmanifestatie Documenta terugdenken, een geestelijke vlucht uit dit oord vol horror en 94 eiken. 

Weer in de bus vervolledigde Frank het verhaal van de Duitse bunkers en dat tot we aankwamen bij een mastodont van een industrieterrein met een stukje bewaarde Engelse loopgraven. We zijn niet alle 41 in ‘The A-frames’ gestapt, ik dus wel en ik kreeg er koude rillingen van. 17 uur voorbij, de zon ging langzaam onder over het ‘Tyne Cot’, de laatste begraafplaats die wij bezochten. Het is DE begraafplaats van NA de eerste wereldoorlog en weer legde Frank ons haarfijn uit hoe deze begraafplaats ontstaan is. De cijfers deden me duizelen en wie niet in de bus bleef kon haar of zijn oren en ogen niet geloven bij het zien van zoveel steen. Hier ligt de hele wereld vredig naast elkaar en op het graf van zoveel onbekende soldaten staat ‘Known Unto God’. Op de terugweg kwamen we nog voorbij verschillende monumenten, Canadezen hebben er een beeld geplaatst, er is een begraafplaats van Eskimo’s en Indianen, 18 % van de soldaten uit Nieuw Zeeland stierven in de Westhoek. Vier jaar geleden hebben de Schotten er een Keltisch kruis geplaatst, niet ver van pretpark Bellewaerde. We kwamen later dan voorzien aan in ‘Old Tom’ en ik moest denken aan de Zuid Afrikanen die in 1917 de oorlog moesten komen oplossen.

De Turkse ovenkoek, met kaas uit Passchendaele en een streekbier, stond klaar en in minder dan een half uur tijd waren we daar weg richting Menenpoort voor ‘The Last Post’ plechtigheid, die er elke avond om 20 uur stipt doorgaat. Voor 20.30 uur waren we weg uit Ieper richting Laânen…
(Verslag: Editfrog)

zaterdag 31 augustus 2013

Sporen van de 'Groote Oorlog'

Twee fietslussen en een belevingscentrum

Voorstelling project te Linter op 28/08/2013 (foto: G. Wemans)
Gedeputeerde Monique Swinnen, Lt.Kol. Van Genechten (procinciecommandant),
P. Bouvin en A. Vandevelde (schepen Linter), E. Fillet (burgemeester
Haacht) en Alain Vandergeeten (gids museum Derde Regiment Lansiers Ormaal)

De Eerste Wereldoorlog heeft ook in Vlaams-Brabant diepe sporen nagelaten. Naar aanleiding van de herdenking '100 jaar Wereldoorlog I' werkte toerisme Vlaams-Brabant het project 'Sporen van de Groote Oorlog' uit. Dit project omvat twee fietslussen, één rond de Getelinie en één rond de Dijlelinie, en een belevingscentrum in Tildonk


Fietsen langs sporen van de Groote Oorlog


Er worden twee fietslussen uitgestippeld langs de historische oorlogslinies aan de Gete en de Dijle in Oost-Brabant. Deze lussen volgen het bestaande fietsknooppuntennetwerk en lopen door de elf deelnemende gemeenten. Op elke fietslus komen per gemeente vijf informatieve buitenpanelen en een picknicktafel. De buitenpanelen handelen over een uitzicht, een gebouw of een relevant verhaal. De lokale heemkundige kringen zorgen voor de plaatselijke verhalen.  


Oorlog beleven in Tildonk


In het Ursulinenklooster van Tildonk (Haacht) komt op het gelijkvloers een belevingscentrum over de Eerste Wereldoorlog, bestaande uit een combinatie van een chronologische (voorgeschiedenis, de inval, de bezetting, de nasleep en wederopbouw, de geschiedenis van het klooster) en thematische indeling (smokkel, kinderen in oorlogstijd, surrogaatproducten, mobiliteit/transport, opeisingen, avondklok en verwoestingen). Daarnaast zal het centrum ook werken met getuigen die inspelen op de beleving, vooral van de dagdagelijkse aspecten van de Eerste Wereldoorlog in Vlaams-Brabant. 

Het project wordt gecoördineerd door Toerisme Vlaams-Brabant en is een samenwerking van Toerisme Vlaanderen en de elf deelnemende gemeenten en hun heemkundige kringen. Landen neemt niet deel aan het project. Er is een budget van 800.000 euro voorzien. Het project zal klaar zijn in april 2014. Achteraf komt er nog een verhaal van de hele provincie en een educatief project voor de derde graad van het lager onderwijs.

vrijdag 30 augustus 2013

25ste editie van Open Monumentendag (OMD) brengt streekeigen natuursteen tot leven in Kasteelhoeve Wange.

 
An Sevenants, Georges Wemans en Ellen Depoortere op het erf van
Kasteelhoeve Wange

De Geschied- en Heemkundige Kring Pepijn@ Landen, het Regionaal Landschap Zuid-Hageland (RLZH) en de stad Landen nodigen u op zondag 8 september 2013 uit in Kasteelhoeve Wange. 


Het complex doet sinds 2011 dienst als seminarie- en logiescentrum. Lincentsteen, Tiens kwartsiet, Gobertangesteen: deze natuurstenen sieren het gebouwenpatrimonium en straatmeubilair van Zuid-Hageland en Haspengouw, tevens zichtbaar als muurpartij of ornament in Kasteelhoeve Wange. "We brengen ze ook via een tentoonstelling tot leven en vertellen over hun ontstaanswijze, ontginning, bouwtechnische eigenschappen … We tonen enkele exemplaren van deze stenen en de materialen om ze te bewerken", zegt voorzitter Georges Wemans van de Geschied- en Heemkundige Kring. 

Publicatie in kleur, wandelingen en huifkartochten


In de begeleidende vierkleurenbrochure lees je over het dorpje Wange, de architecturale kenmerken van de Kasteelhoeve en het verhaal van deze natuurstenen. Als stenen konden spreken… zouden we veel vernemen! Hikke Takka Toe leerde ernaar te luisteren en vertelt via ‘rienjenstiejenen’ wandelingen wat de stenen hem vertelden. Ludieke volksverhalen voor volwassenen en kinderen over de duivel, floddermadammen, een non op een vlammende zeug… Voor het jeugdig volkje organiseert RLZH trouwens enkele doe-workshops rond stenen. Het domeincomplex kan verkend worden via begeleide wandelingen. Hoe voelt het aan om op het ritme van destijds met een huifkar te slenteren op de omringende keiharde kasseiwegen? Probeer het en geniet achteraf van de lokale gastronomische versnaperingen. 

Kasteelhoeve Wange – Eliksemstraat 26 3400 Landen (Wange): van 10 u – 18 u.

Meer info: info@ghklanden.be of 011 88 34 68.